Er zit iets in 𝙒𝙖𝙩 𝙙𝙚 𝙨𝙩𝙞𝙡𝙩𝙚 𝙙𝙧𝙤𝙚𝙜 wat ik heel bewust door het verhaal heen heb laten terugkomen, maar nergens uitleg. De spiegel In het begin van het boek staat Emma voor de spiegel en kijkt ze naar zichzelf. Ze is jong, haar wereld voelt nog veilig en in haar eigen blik zoekt ze naar de vrouw die ze aan het worden is. Op haar trouwdag is die spiegel er opnieuw. Eerst wanneer ze zichzelf aankijkt en beseft welke stap ze die dag gaat zetten. Even later staat haar moeder achter haar en steekt de melati in haar haar. Emma kijkt naar hun weerspiegeling. Twee vrouwen, twee generaties. Hoe verder haar leven gaat, hoe moeilijker het wordt om diezelfde spiegel nog in te kijken. Tijdens de oorlog komt er zelfs een moment waarop ze hem helemaal vermijdt. Ze wil de angst in haar ogen niet zien en later bindt ze haar haar op zonder één keer op te kijken. De vrouw in die spiegel draagt inmiddels te veel verdriet met zich mee. En ergens vond ik het heel treffend om later te schrijven dat de heldere ogen van haar zoontje Max de enige spiegels zijn waarin Emma nog iets van een hoopvolle toekomst durft te zien. Pas helemaal aan het einde van het verhaal laat ik haar weer voor een spiegel staan. Haar kinderen zijn dichtbij, Wout is thuis en na alles wat tussen die eerste en die laatste spiegel is gebeurd, kijkt Emma zichzelf weer aan. Ze maakt haar haar los. Zo’n klein zinnetje waar je waarschijnlijk zo overheen leest, maar voor mij zegt het eigenlijk ontzettend veel. Die spiegel is dus nooit zomaar een spiegel geweest. Als je er goed over nadenkt, besef je dat dit helemaal niet alleen over Emma gaat. Want wanneer kijken we zelf eigenlijk nog écht naar de persoon die we in de spiegel zien? We zien ons haar, ons gezicht, de jaren die erbij zijn gekomen en vooral alles waar we zelf iets van vinden. Maar achter dat gezicht zit ook alles wat niemand aan je kan zien. De dingen die je hebt meegemaakt, de keuzes die je hebt gemaakt, mensen die je bent verloren, stukken van jezelf die je onderweg bent kwijtgeraakt en kanten van jezelf die je juist pas later hebt leren kennen. Soms verandert een mens zoveel door wat het leven brengt, dat je op een dag naar jezelf kunt kijken en denken: waar ben ík eigenlijk gebleven? En toch sta je daar. Met alles wat er vóór dat moment is geweest. Dus kijk de volgende keer dat je voor de spiegel staat eens iets langer dan normaal. Laat je ogen eens voorbij die buitenkant gaan en kijk naar de mens die daar staat. Naar alles wat die ogen hebben gezien. Naar het verhaal dat daarachter zit. Want hoeveel mensen kennen jouw gezicht… …maar hoeveel mensen kennen werkelijk alles wat die persoon in de spiegel heeft moeten dragen om hier te komen?
Wat betekent thuis als je wortels over meerdere landen lopen? Een persoonlijk verhaal over Nederland, Nederlands-Indië, Australië en het gevoel van thuiskomen.
Over wat van generatie op generatie wordt doorgegeven: familieverhalen, stilte, patronen en de bewuste keuze wat je zelf wilt meenemen en doorgeven.